Enkele reacties na de eerste voorstellingen: “Goed gedaan,Chappeau”

“Chapeau , ik vond het heel goed gespeeld en erg indrukwekkend “


“Het was indrukwekkend. Goed regisseert, goede actrices en acteurs!! Veel succes en plezier tijdens de opeenvolgende optredens!!”


“Wat huiverig voor het thema, maar heel blij dat ik dit gezien heb!! Mooi gespeeld en uitgevoerd .”



De Limburger 25 januari 2020 Foto: copyright Bas Quaedvlieg

Iedereen is slachtoffer in drama
over incest


Amateurtoneelgroep Dames & Heren uit Schimmert neemt een
zwaar thema bij de hand. Het stuk ‘Schrijf me in het Zand’ moet
incest bespreekbaar maken, maar wil niet shockeren. 7 februari
is de première in De Karrousel in Geleen, daarna volgt een tour
langs kleine theaters.


Sommige dingen zijn te shockerend om aan een publiek te vertellen.
Zoals de gedetailleerde beschrijvingen van hoe een vader zijn dochter
Anne misbruikt. Het thema incest is al zwaar genoeg.
De gehele cast van amateurtoneelgroep Dames & Heren heeft veel
nagedacht over wat de acteurs wel en niet gaan zeggen. Regisseur Marlies
Harings uit Schimmert schrapte een aantal passages uit de tekst van Inez
van Dullemen, maar hield de kern van het stuk overeind. Ook heeft ze
gezorgd dat het stuk wat luchtigere scènes bevat. „Ik hoop dat we als cast
incest bespreekbaar kunnen maken. Zodat mensen in het publiek aan de
bel trekken als ze een vermoeden hebben dat zoiets speelt.” Het stuk belicht
een gezin dat naar buiten de schone schijn ophoudt, maar van binnen
totaal verrot is.
Verknipt
„In zo’n situatie is iedereen in het gezin slachtoffer. Ook de dader, de
vader. Die heeft een ziekelijke geest”, denkt de acteur die de vaderrol
speelt. Hij probeerde zich in te leven in wat er in zo’n verknipt hoofd omgaat,
hoe hij denkt en handelt. Of hij hautain is, autoritair. En hij realiseert
zich ook dat hij de minst sympathieke rol heeft. „Ik ben de slechterik,
niet de man met wie je na de voorstelling een biertje gaat drinken
aan de bar.”
Tirza Debetz uit Heerlen heeft het misschien even moeilijk. Ze speelt de
rol van de misbruikte dochter Anne. Ook zij probeerde zich in te denken
hoe het is om met zo’n verleden te moeten leven. Maar ook weer niet te
goed. „Je moet een karakter spelen, maar het niet zijn. Het is geen therapeutisch
toneel. Je kunt in de huid van een personage kruipen of er van
buitenaf tegenaan kijken. Ik koos voor het laatste, zodat de emotie niet de
overhand krijgt.”
De hele cast hoorde het verhaal van een ervaringsdeskundige. Tirza kon
door omstandigheden niet bij het gesprek zijn. De cast heeft het verhaal
voor haar opgenomen. „Dat was heel heftig. Ik dacht: dat ga ik spelen. En
ik ben blij dat ik wel een lieve vader heb.”
Doodgezwegen
Het stuk wordt gespeeld in kleine theaters, zodat de boodschap beter
aankomt dan in een grote zaal. „Als een klap in je gezicht”, zegt Debetz.
Bezoekers zijn gewaarschuwd: ze gaan niet naar een klucht of komedie.
In flashbacks wordt gedurende de voorstelling steeds duidelijker wat zich
in het gezin afspeelt, maar waarover niet wordt gepraat. „Incest wordt
vaak doodgezwegen. Dat maakt het voor slachtoffers lastig om erover te
praten”, weet Harings, die jarenlang als secretaresse in de zorg werkte.
Zij en ook de cast beseffen dat de voorstelling heel wat kan losmaken bij
het publiek, dat dan ook de mogelijkheid krijgt om na te praten. Ook voor
de spelers is het een zwaar stuk. „Dit kun je alleen maar doen in een
groep waarin je je veilig voelt”, zegt Harings. Hieraan hebben ze als cast
als eerste hard aan gewerkt.
Toneelstuk zeven keer te zien
‘Schrijf me in het zand’ (1989) is het bekendste toneelstuk van Inez van
Dullemen, die vooral boeken schrijft. Het drama is in meer dan veertien
landen gespeeld en in Duitsland verfilmd. De schrijfster kreeg in 1989 de
Anna Bijnsprijs voor haar hele oeuvre.
„Het is bijzonder dat dit stuk gespeeld wordt door een amateurtoneelgroep.
Veel groepen durven dat niet aan. De laatste keer was ruim 25 jaar
geleden, door theatergroep SAS (Stichting Amamteurtheater
Swentibold)”, zegt een van de acteurs.
Regisseur Marlies Harings speelde vanaf haar tienertijd twintig jaar
toneel, maar stopte een tijd vanwege werk en gezin. Nu is ze weer terug
bij haar oude liefde, het toneel. Ze wil het liefst stukken op de planken
brengen met een thema.
Eerder maakte ze met Dames & Heren de toneelstukken Tarwe op de
Snelweg (2017, over oudermishandeling) en De Meiden (2018, over
macht).
De première van Schrijf me in het Zand is vrijdag 7 februari om 20.00
uur in theater Karroesel in Geleen. Daarna is het stuk nog te zien in Venlo
(De Garage, 8-2), Maastricht(Pesthuys, 14-2 en 13-3), Theater Landgraaf
(15-2), Cultuurhuis Heerlen (6-3) en Sittard (Pitboel, 7-3), telkens om
20.00 uur. Meer info op damesenheren.live


Praten kan helpen, maar niet de angel uit misbruik
halen

Ze voelt zich geen slachtoffer. Maar Anny Janssen* had tientallen jaren
last van het misbruik dat haar is aangedaan. De Maastrichtse werd vanaf
haar zesde jarenlang misbruikt en mishandeld door haar opa. Destijds, in
de jaren ’50, kon ze daar met niemand over praten. Daarom is ze blij dat
het nu wel bespreekbaar is en durft ze haar ervaringen te delen. Ze sprak
ter voorbereiding van de voorstelling Schrijf me in het Zand uitgebreid
met Theatergroep Dames & Heren. Het contact werd gelegd door actrice
Inger van Eldik, een vriendin die wist van haar verleden.



Een ànder theatergezelschap brengt de voorstelling ‘Schrijf me in het zand’ van Inez van Dullemen. Het stuk gaat over een familie waar naar de buitenwereld toe alles verbloemd wordt. Stukje bij stukje ontrafelt zich echter een geheim dat in dit gezin heeft plaatsgevonden, namelijk incest. Een thema van alle tijden, van alle lagen, een vaak doodgezwegen thema. Met de uiterste zorgvuldigheid heeft het theatergezelschap ‘Dames & Heren Een ànder theatergezelschap, dit stuk gekozen en gezorgd voor een mooie waardige voorstelling. Dames & Heren Een ànder theatergezelschap is een jong gezelschap, dat kiest voor maatschappelijke thema’s als uitgangspunt. De eerdere voorstellingen in 2017 en 2018 zijn met grote waardering ontvangen. Aanvang: 20.00 uur.


Artikel de BEEKDAELER 8 januari 2020:


“De Meiden” in de pers:

Artikel De Limburger zaterdag 9 juni 2018, tekst door Benti Banach. Foto Peter Schols

Vier dames die shockeren

Niets tegen kluchten, maar acteurs willen soms wat anders. Zegt dame op leeftijd Marlies Harings, die als regisseur afstudeert met een ‘hoe durf je’-toneelstuk.

Een leven lang werken met gehandicapten heeft Marlies Harings niet alleen veel voldoening geschonken, maar ook veel geduld geleerd. Een essentiële eigenschap voor een regisseur die het uiterste uit haar acteurs wil halen. Dat laatste is nodig voor een geslaagde uitvoering van De meiden van Jean Genet. Zware emotionele kost, zeker in vergelijking met de kluchten die meestal op de Limburgse amateurpodia te zien zijn. Harings („Ik wil mijn leeftijd niet in de krant, zeg maar dame op leeftijd”) studeert af als regisseur aan de Academie voor Woord en Gebaar in Hasselt.
Ze heeft niets tegen kluchten, speelde zelf in meerdere blijspelen, maar zoekt nu veel liever naar theater met een boodschap. Met Les Bonnes uit 1947 (in vertaling De meiden) van Jean Genet (op wie David Bowie zijn hit The Jean Genie baseerde) legt Harings de lat op behoorlijke hoogte.

Afstoten

„Toen ik tijdens mijn opleiding veel stukken moest lezen, bleef De meiden hangen. Waarschijnlijk omdat ik ben opgegroeid met één zus. Dat is continu aantrekken en afstoten. Dat herken ik uit mijn jeugd en dat zit ook in dit stuk bij de twee zussen, die als dienstmeid bij een rijke dame werken.” Harings had het bij haar examenuitvoering in Hasselt kunnen laten met acteurs van haar opleiding, maar waarom niet de grens over naar Nederlands-Limburg? „Toen kwam de vraag: maar wie wil dit spelen?” Beter gezegd: „Wie durft dit te spelen?” Van diverse regisseurs kreeg ze te horen: „Hoe durf je De meiden te regisseren?”
Ze kwam met allerlei amateuracteurs in contact, maar die waren niet gemotiveerd. Uiteindelijk vond ze ‘rijke dame’ Inger van Eldik in Maastricht en via de Limburgse Federatie voor Amateurtoneel ‘de dienstmeiden’ Yvette van den Essen en Rezie Vrancken uit Schinnen en Genhout. „Het is de eerste keer dat zij iets anders doen. Normaal doen ze alleen kluchten. Ze hebben er hard aan gewerkt om het kluchtige eraf te schaven, de overdreven emoties, de veel te mooie tekst. Een klucht is alleen buitenkant, een typetje.”

Vernedering

Het eindresultaat is een rollenspel waarin fantasie en werkelijkheid door elkaar lopen, waarin extreme emoties elkaar opvolgen. „Dit is voor de liefhebber, het gemiddelde publiek gaat liever naar een klucht”, beseft ze. Harings wil een schokeffect teweegbrengen, de vernedering, het sadisme uit het stuk  voor het voetlicht brengen. En de boodschap? „Ik wil laten zien hoe je vernederd kunt worden als je geen scholing hebt, als je niet de capaciteiten hebt als gevolg van het nest waar je uit komt. Dat is van alle tijden”, vindt Harings.
Vrijdag 8 juni, Theater Karroessel in Geleen en 16 juni Pitboel Theater in Sittard.



De Limburger http://digikrant.limburger.nl/html5/reader/production/default.aspx?…

11 juni 2018

RECENSIE ****

Grensverleggend toneel

DOOR PAUL WEELEN

Bijna is het theaterseizoen afgelopen. Wat fijn dat er dan nog een nieuw

gezelschap onder leiding van Marlies Harings-Damoiseaux een première

speelt en niet zo maar een. Wie De meiden van de Franse auteur Jean

Genet kiest als visitekaartje wil daarmee een statement maken. Een ander

gezelschap is in elk geval goed begonnen. In een uitverkocht Karroessel

Theater werd het enthousiast ontvangen.

De twee dienstmeiden van mevrouw spelen meester en knecht wanneer

de vrouw des huizes afwezig is. Zowel de echte als de gespeelde meesteres

is streng en meedogenloos. Niemand is onschuldig slachtoffer, ze zijn

allemaal moreel corrupt en liegen, onderdrukken en manipuleren

onophoudelijk. In deze poel van verderf nemen de twee meiden het

besluit de meesteres te vermoorden en wanneer ze daarin niet slagen,

pleegt een van hen zelfmoord.

Jean Genet is een auteur die graag tegen de haren strijkt en dat levert een

soortgelijk type theater op. Regisseuse Marlies Harings-Demoiseaux

plaatst het in een redelijk realistisch decor en brengt de spelers ertoe na

een aanvankelijk moeizaam begin zich helemaal te geven. Yvette van den

Essen, Rezie Francken en Inger van Eldik gaan heel ver om de betekenis

van het stuk tot uiting te brengen. Ze stoppen er energie en creativiteit in,

kennen de tekst op hun duimpje en houden tot het laatste moment de

spanning hoog.

Kleine versprekingen, verhaspelingen en misstapjes, het zij ze vergeven.

Inleven in personages die zo ver van doorsnee afstaan is niet makkelijk.

Ook de telefoon die niet in het decor paste, het zijn slechts randopmerkingen

over een productie die op zoveel vlakken fout had kunnen

gaan. Het stuk is uit 1947 en een dik zeventig jaar oude tekst kan wel wat

opfrissing gebruiken en de regie moet wat originele ideeën hebben om het

voor een hedendaags publiek spannend te houden. Dankzij de tomeloze

inzet van het kleine team is er een alleszins waardevolle voorstelling uit

gerold.

Dat maakt alleen maar nieuwsgierig naar de vervolgvoorstellingen van dit

jonge gezelschap. Dat er publiek en interesse is in dit soort ander theater

is gebleken. Nog te zien op 16 juni a.s. in het Pitboel Theater in Sittard.

De Limburger http://digikrant.limburger.nl/html5/reader/production/default.aspx?…

1 van 2 11-06-18 11:44

Wie:Een ander theatergezelschap Wat:De meiden Waar:Theater Karroessel

Wanneer:vrijdag 8 juni

De Limburger http://digikrant.limburger.nl/html5/reader/production/default.aspx?…